داموندمگ

اتمیک سواپ چیست؟ معرفی AtomicSwap

DAMOND
اتمیک سواپ چیست؟

اتمیک سواپ چیست؟ پاسخ به این سؤال می‌تواند دریچه‌ای از امید نسبت به تسهیل معاملات در حوزه ارزهای دیجیتال باشد. اگر از فعالان یا سرمایه‌گذاران بازار جهانی ارزهای دیجیتال باشید، می‌دانید که برای انجام معاملات در این حوزه نیاز به برخی واسطه‌ها دارید. یعنی مثلا اگر بخواهید 1 بیت کوین خود را با تعدادی اتریوم ترید کنید، باید از ابزاری به نام صرافی به عنوان واسطه معامله استفاده کنید.

Atomic swap

Atomic swap یا معامله اتمی همان مفهوم امیدوارکننده‌ای است که می‌تواند واسطه‌ها را در دنیای ارزهای دیجیتال کنار بزند. این روش با توجه به ماهیتی که در عملکرد دارد، یکی از غیرمتمرکزترین روش‌های تریدینگ ارزهای دیجیتال بدون واسطه است. البته در ادامه مقاله درباره ریسک‌های خرید و فروش ارزهای دیجیتال با استفاده از این قرارداد را نیز بررسی خواهیم کرد.

صرافی متمرکز و غیرمتمرکز؛ اتمیک سواپ یک گزینه جایگزین جذاب است!

به‌طور کلی دو نوع صرافی واسطه برای انجام معاملات در حوزه تریدینگ ارز دیجیتال داریم. صرافی‌های متمرکز مانند جمینای، کوکوین و هیوبی حجم عمده معاملات در بازار ارزهای دیجیتال بر بستر آن‌ها انجام می‌شود. این اکسچنج‌ها ساختاری متمرکز دارند زیرا بر دارایی‌ها و معاملات نظارت دارند. از طرفی صرافی‌های فوق در قبال سرمایه‌ها و قراردادها مسئولیت دارند.

اگر بخواهیم پدیده‌ای واقعی و قابل‌لمس برای این نوع از صرافی‌ها در دنیای امروزی مثال بزنیم، باید به بانک‌ها اشاره کنیم. تجمیع سرمایه در این مراکز به صورت متمرکز با مسئولیت و نظارت همراه است. اما همین تجمیع سرمایه از طرفی می‌تواند سارقان و هکرها را تحریک به انجام اعمال مجرمانه کند. این خود نوعی ریسک برای چنین صرافی‌ها و ساختارهایی است.

صرافی های متمرکز ارز دیجیتال

از طرفی اکثر کاربران عادی حوزه ارزهای دیجیتال علاقه دارند تا فعالیت‌های خود را در بستری غیرمتمرکزتر و ناشناخته‌تر انجام دهند. زیرا بسیاری همین تمرکز سرمایه را عامل نفوذ شرکت‌های بزرگ و اداره دستوری ساختارهای مالی می‌دانند. بنابراین بسیاری از کاربران ساختارهای غیرمتمرکز را ترجیح می‌دهند. یکی از مهم‌ترین مکانیزم‌های غیرمتمرکز فعلی در حوزه ارزهای دیجیتال، صرافی‌های غیرمتمرکز هستند.

صرافی غیرمتمرکز یا DEX

صرافی‌های غیرمتمرکز (DEX) مانند بالانسر و یونی سواپ هیچ مرجع نظارتی و کنترلی ندارند و اداره آن‌ها در اختیار هیچ گروه یا شرکت خاصی نیست. این صرافی‌ها در واقع پروژه‌هایی کدنویسی‌شده بر بستر بلاکچین هستند که می‌توانند معاملات ارزهای دیجیتال را به صورت مستقیم از یک کاربر به کاربر دیگر بدون واسطه انجام دهند.

این یعنی دیگر هیچ واسطه‌ای برای انجام معامله نیاز نیست. همچنین برخلاف صرافی‌های متمرکز دیگر نیازی به انتقال ارزها از کیف پول به حساب صرافی نیست. از طرفی در این معاملات فرآیند ثبت‌نام و احراز هویت به‌کلی منتفی است زیرا معاملات به‌صورت ناشناس انجام می‌شوند.

تا اینجا فقط راجع به مزایای صرافی‌های غیرمتمرکز گفتیم. اما آن روی دیگر سکه را نیز باید بررسی کنیم. بزرگ‌ترین مشکل و نقطه ضعف اصلی صرافی‌های غیرمتمرکز این است که امنیت در آن‌ها هیچگاه نمی‌تواند بالا باشد. زیرا یک صرافی غیرمتمرکز مجموعه‌ای از کدها است که توسط یک یا گروهی از توسعه‌دهندگان نوشته شده است. کافی است یک اشتباه کوچک در بخشی از این کدها انجام شده باشد.

مطلب پیشنهادی  عرضه اولیه صرافی چیست؟ 7 تفاوت IEO با ICO

همین اشتباه می‌تواند منجربه سرقت میلیون‌ها دلار سرمایه کاربران شود. نکته دیگر اینجاست که به دلیل نوع ناشناس انجام معاملات، پیگیری سرقت و هک در چنین شرایطی بسیار سخت و ناممکن است. علاوه بر این در این صرافی های ارز دیجیتال فقط امکان تریدکردن توکن‌ها و ارزهای دیجیتال مبتنی بر یک بلاکچین خاص وجود دارد. این یعنی مبادله بین بلاکچین‌ها امکان‌پذیر نیست!

پس برای انتقال مستقیم و بدون واسطه ارزهای دیجیتال چه راه حل دیگری وجود دارد که این مشکلات را به حداقل برساند؟ اتمیک سواپ همان راه‌حلی است که می‌تواند یک آلترناتیو قدرتمند برای صرافی‌های غیرمتمرکز باشد.

اتمیک سواپ چیست؟

اتمیک سواپ چیست؟

غیرمتمرکزبودن یکی از ویژگی‌های اولیه هدف صنعت بلاکچین است. این ویژگی باعث می‌شود تا کنترل یک پروژه در این صنعت از اختیار یک گروه یا مجموعه خاص خارج شود. بنابراین هرچه ویژگی غیرمتمرکزبودن در یک ارز دیجیتال یا بلاکچین اختصاصی آن برجسته‌تر باشد، اعتماد کاربران به آن بیشتر می‌شود.

سایر ساختارهای غیرمتمرکز مانند صرافی‌ها نیز چنین شرایطی دارند. یعنی از نظر اعتماد، بسیاری از کاربران ترجیح می‌دهند در صرافی‌های غیرمتمرکز کار کنند. زیرا این صرافی‌ها اصولا توسط گروه خاصی اداره نمی‌شوند بنابراین اعمال نفوذ و اداره دستوری در آن‌ها تقریبا منتفی است.

اما اوج ویژگی‌ غیرمتمرکزبودن یک پلتفرم مبادله‌ای در دنیای ارزهای دیجیتال را می‌توانیم به پدیده اتمیک سواپ نسبت دهیم. Atomic swap نوعی قرارداد هوشمند است که امکان مبادله ارزهای دیجیتال را از یک کاربر به یک کاربر دیگر بدون واسطه ایجاد می‌کند. شکل کاربردی این قراردادهای هوشمند برای اولین بار در سال 2013 به بازار معرفی شد.

درواقع مبادله اتمی نوعی معامله همتا به همتا (P2P) بدون واسطه‌هایی مانند صرافی‌های متمرکز و غیرمتمرکز برای مبادله ارزهای دیجیتال از دو بلاکچین مختلف است. سه سال بعد در سال 2017، چارلی لی بنیان‌گذار لایت کوین با موفقیت توانست لایت کوین و بیت کوین را از طریق همین قرارداد با موفقیت مبادله کند. این یک گام بزرگ در پذیرش و حرکت روبه‌جلوی مبادلات اتمی بود.

اگرچه ارزهای دیجیتالی که از این طریق مبادله می‌شد در ابتدای فعالیت محدود بود. اما امروزه پلتفرم‌های فعال در این زمینه توانسته‌اند تا محدودیت‌ها را تا حد زیادی کنار بزنند و دایره پوشش خود را گسترده‌تر کنند. برای مثال پلتفرم مبادله‌ای کومودو (Komodo) توانسته است تا این نوع معاملات را در 95 درصد از ارزهای دیجیتال ساده‌سازی و قابل‌انجام کرده است.

نحوه عملکرد مبادلات اتمی؛ اتمیک سواپ چگونه کار می کند؟ بیان ساده‌ تری از مبادله اتمی

اگر بخواهیم خیلی ساده فرآیند انجام یک مبادله اتمی را توضیح دهیم می‌توانیم از یک مثال ساده‌شده استفاده کنیم. فرض کنید علی قصد دارد بیت کوین‌های خود را تبدیل به اتریوم کند. از طرفی حامد نیز قصد دارد تعدادی ارز اتریوم خود را تبدیل به بیت کوین کند.

مبادلات اتمی

در چنین شرایطی براساس پروتکل فوق، علی بیت کوین‌های خود را به یک آدرس قرارداد مشخص مختص خود ارسال می‌کند و بیت کوین‌ها در آن‌جا قفل می‌شوند. حامد نیز در فرآیندی مشابه اتریوم‌های خود را به آدرس قرارداد مخصوص خود ارسال می‌کند تا در آن‌جا قفل شوند. پس از تأیید هردو قرارداد و میزان ارز دیجیتال قفل‌شده در آن‌ها، حامد بیت کوین مد نظر خود را دریافت می‌کند و علی نیز اتریوم‌های مورد نیاز خود را دریافت می‌کند. این خلاصه‌ای ساده از یک قرارداد اتمیک سواپ است.

مطلب پیشنهادی  تفاوت پنکیک سواپ و یونی سواپ: 6 مورد تفاوت اساسی

اتمیک سواپ ارزهای دیجیتال

عملکرد قرارداد هوشمند مبادلات اتمی به شکلی است که در هر مرحله از مبادله، کاربر کنترل فعالیت خود را بر عهده دارد. از طرفی میزان کارمزدهای پرداختی برای معاملات در چنین شرایطی بسیار پایین‌تر از سایر پلتفرم‌های مبادله‌ای ارز دیجیتال است. هزینه‌های پرداختی کاربران در بستر پروژه فوق تنها محدود به هزینه‌های استاندارد بلاکچین مانند گس اتریوم می‌شود. بنابراین کارمزدی از سوی پلتفرم یا هر طرف ثالث دیگری دریافت نمی‌شود.

قراردادهای زمان دار هش شده؛ بخش مهمی از عملکرد اتمیک سواپ

یک مبادله اتمی بین طرفین معامله

HTLC یا همان قرارداد زمان‌دار هش‌شده پروتکلی تعیین‌کننده در نحوه عملکرد معاملات اتمی است. اگر بخواهیم خیلی ساده توضیح دهیم، این پروتکل به معنای این است که سواپ زمانی اتفاق می‌افتد که دو طرف درباره راز مشترکشان یعنی مبادله مقداری مشخص از ارزهای دیجیتال به توافق برسند. توافق زمانی صورت می‌گیرد که هردو طرف معامله درخواست‌های منطبق با یکدیگر داشته باشند و امکان قطع معامله وجود نداشته باشد. بنابراین پس از توافق هیچ یک از طرفین نمی‌توانند معامله را متوقف یا فسخ کنند.

هش تایم لاک یا قرارداد زمانی هش‌شده (HTCL) درواقع پروتکل بنیادین و قرارداد اساسی است که اتمیک سواپ دقیقا بر اساس آن عمل می‌کند. این نوع قرارداد دقیقا به منزله یک صندوق قفل‌دار اما به صورت مجازی عمل می‌کند. برای بازکردن قفل جعبه‌ها بر اساس قوانین پروتکل هش تایم لاک باید دو کلید کاملا منحصر به فرد داشته باشید:

  • کلید هش لاک (HashLock): این کلید فقط زمانی که هردو طرف تراکنش‌های خود را تأیید کرده باشند، ارز دیجیتال توافق‌شده برای مبادله را تأیید می‌کند. یعنی اگر یکی از طرفین یا هردو تراکنش خود را تأیید نکنند، ارز مبادله نمی‌شود.
  • کلید تایم لاک (TimeLock): همانطور که از نام این کلید مشخص است، تمرکز آن بر روی زمان انجام معامله است. یعنی اگر معامله تا زمانی مشخص انجام نشود، ارز دیجیتال قفل‌شده به کیف پول مبدأ آن باز‌می‌گردد. کلید اختصاصی تایم لاک درواقع یک مکانیسم ایمنی قدرتمند برای پروتکل HTCL در مبادلات اتمی است.

گام به گام تا انجام یک مبادله اتمی

گام به گام با اتمیک سواپ

اگر بخواهیم کل فرآیند آغاز تا پایان یک مبادله اتمی را به‌صورت مرحله‌ای در نظر بگیریم، گام‌های ذیل باید به‌ترتیب انجام شوند:

  1. طرف اول معامله ابتدا باید یک آدرس HTCL ایجاد کند و ارز دیجیتال خود را در قرارداد آن قرار دهد. بعد از انجام این کار، یک رمز عبور مخفی و مهم تولید و هش می‌شود که با نام preimage شناخته می‌شود. این فرآیند در نهایت منجر به قفل‌شدن preimage می‌شود.
  2. حال این کلید خصوصی یا preimage به طرف دوم معامله ارسال می‌شود تا او بداند آیا واریز ارز دیجیتال از سوی طرف اول انجام شده است یا خیر.
  3. حال طرف دوم ارز دیجیتال خود را به آدرسی که همان هش قبلی ایجاد کرده است، ارسال می‌کند.
  4. اکنون طرف اول معامله می‌تواند ارز دیجیتال اولیه ذخیره‌شده خود در قرارداد را برای طرف دوم با استفاده از کلید خصوصی یا همان رمز عبور مخفی که به آن اشاره کردیم، آزاد کند.
  5. در مرحله آخر نیز امکان دسترسی به ارز دیجیتال ذخیره‌شده در فرآیندی مشابه مرحله قبل توسط طرف دوم برای طرف اول معامله امکان‌پذیر می‌شود.
مطلب پیشنهادی  درس های ترید بیت کوین؛ مهم ترین درس هایی که یک تریدر باید بداند

پس از انجام این مراحل پنج‌گانه، می‌توان ادعا کرد که یک مبادله اتمی یا اتمیک سواپ به‌طور کامل و بدون نقص انجام شده است.

تکامل و پیشرفت مبادلات اتمی

اتمیک سواپ در یک نگاه

ویژگی غیرمتمرکزبودن در یک مبادله اتمی بسیار چشمگیر است و می‌تواند اعتماد بسیاری از کاربران را که از اداره دستوری پلتفرم‌های مبادله‌ای متمرکز واهمه دارند را جلب کند. اما مشکل بزرگی که در قراردادهای فوق وجود دارد این است که معمولا به‌دلیل محدودیت نقدینگی، تأیید نهایی و انجام کامل قراردادها به درازا می‌کشد.

درواقع جمع‌کردن تریدرها (معامله‌گران) بدون صرافی‌های متمرکز یا غیرمتمرکز سخت است. زیرا پلتفرم‌های مبادله‌ای ارز دیجیتال هستند که از ابتدای فعالیت بازار، معاملات را برای کاربران انجام داده‌اند. همزمان با پیشرفت و تکامل اتمیک سواپ‌ها، صرافی‌های غیرمتمرکز نیز با تغییرات و ادغام‌هایی که در ساختار خود دارند، تطبیق اوردربوک‌ها را بسیار ساده‌تر از قبل انجام می‌دهند. این یعنی یک اعلان جنگ بزرگ و تهدید جدی برای صرافی‌های متمرکز ارزهای دیجیتال!

پیاده‌کردن همین استراتژی در قراردادهای مبادله اتمی می‌تواند در کنار سایر ویژگی‌های این بستر غیرمتمرکز مانند کارمزدهای پایین، امنیت بالای انجام تراکنش و کیفیت مناسب انجام معاملات منجر به مقبولیت و پذیرش این پروتکل در بین اکثر سرمایه‌گذاران و فعالان بازار ارزهای دیجیتال شود. هرچه مقبولیت این نوع سواپ‌ها در بازار افزایش پیدا کند، کاربران بیشتری در آن حاضر می‌شوند. نتیجه نهایی این موضوع حل مشکل نقدینگی با توجه به تعدد کاربران و نیازهای مختلف آن‌ها است.

در حال حاضر پلتفرم‌هایی مانند Rubix، انجام قراردادهای هوشمند اتمیک سواپ را با استفاده از کیف پول‌های غیرحضانتی (غیر کاستدی یا non-custodial نیز گفته می‌شود) تسهیل می‌کنند. این کیف پول‌ها از قابلیت خرید ارز دیجیتال با استفاده از ارز فیات نیز پشتیبانی می‌کنند. یعنی می‌توانید در این کیف پول‌ها حتی با پول نقد هم ارز دیجیتال خریداری کنید و در مبادلات اتمی خود استفاده کنید!

جمع‌بندی؛ اتمیک سواپ یعنی سود بیشتر برای کاربران در آینده!

آینده مبادلات اتمی

علاوه بر مزایای بیان‌شده، این پروتکل محدودیت‌ها و معایبی هم دارد. یکی از مهم‌ترین معایب آن این است که دو لاکچینی که ارزهای دیجیتال آن‌ها با یکدیگر از طریق مبادله اتمی درحال ترید است، باید از الگوریتم هشینگ و قراردادهای هوشمند یکسانی پشتیبانی کنند. همچنین نیاز است تا هردو بلاکچین با پروتکل HTLC که اساس عملکرد مبادلات اتمی است، سازگار باشند.

همین سازگاری پروتکل و الگوریتم هش متفاوت بسیاری از بلاکچین‌ها است که مشکلاتی در حوزه حریم خصوصی در مبادلات اتمی ایجاد کرده است. از طرفی فناوری قراردادهای هوشمند اتمیک سواپ هنوز در مقیاس بزرگ و عمده آزمایش نشده است. بنابراین نمی‌تواند کاملا قابل‌اعتماد باشد. اما تمرکز برخی شرکت‌ها و فعالان مهم حوزه بلاکچین بر آن خود نشان‌دهنده قدرت آن برای ایجاد تغییراتی بزرگ در پلتفرم‌های مبادله‌ای ارزهای دیجیتال است.

این امر کاملا طبیعی است زیرا با گسترش استفاده از این نوع مبادله ارزهای دیجیتال، سیستم مبادله غیرمتمرکزتر و ناشناخته‌تر می‌شود. بنابراین حریم خصوصی کاربران تاحد زیادی حفظ می‌شود. از طرفی کارمزدهای معامله در سواپ‌ها به‌شکل قابل‌توجهی کمتر از سایر روش‌های مبادله ارزهای دیجیتال است. این یعنی در معاملات متوسط و بزرگ، هزینه‌های زیادی به سود کاربران حذف می‌شود. طبیعی است که با چنین عملکرد مستقل و سودآوری، آینده خوبی در انتظار مبادلات اتمی باشد.

دسته بندی مطالب
مطالب مرتبط
مطالب مرجع

ارز دیجیتال چیست؟

بلاک چین چیست؟

متاورس چیست؟

NFT چیست؟

دیفای (DeFi) چیست؟

صرافی غیرمتمرکز چیست؟

کیف پول چیست؟

تحلیل تکنیکال چیست؟

ایردراپ چیست؟

استیکینگ ارز دیجیتال چیست؟

بیت کوین چیست؟

اتریوم چیست؟

تتر چیست؟

خرید و فروش ارز های دیجیتال
ما را دنبال کنید
نظرات کاربران

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.