داموندمگ

مرورگر dApp چیست؟ کاربردی های dApp Browser

DAMOND
مرورگر dApp

در سال‌های اخیر، اپلیکیشن‌های غیر متمرکز یا به اصطلاح dAppها (Decentralized application) سر و صدای فراوانی به پا کردند و توانستند به واسطه مزایای خود نقشی مهم در توسعه نسل جدید وب داشته باشند به طوری که تعداد این اپلیکیشن‌ها در طی سالیان اخیر از حدود ۲۰ اپلیکیشن به حدود ۳۵۰۰ اپلیکیشن رسیده است. برای آشنایی بیشتر با dApp و همچنین dApp Browser یا مرورگر dApp، در ادامه مقاله از مجله صرافی داموند با ما همراه باشید.

مرورگر dApp دقیقا به چه چیزی گفته می‌شود؟

برای درک بهتر مرورگر‌های dApp یا dApp Browser، بهتر است ابتدا با مفهوم dApp آشنا شویم. اپلیکیشن‌های غیر متمرکز به آن دسته از اپلیکیشن هایی گفته می‌شوند که دیتابیس آن‌ها در بلاکچین یا شبکه ای P2P (همتا به همتا) قرار گرفته است و بدین صورت کنترل آن در دست گروه خاصی از افراد قرار ندارد. این دسته از اپلیکیشن‌ها منبع باز هستند بدین معنی که کد‌های آن و شفافیت اپلیکیشن نوشته شده به سادگی توسط عموم مردم قابل بررسی می‌باشد.

اما اپلیکیشن‌های dApp به همین دسته محدود نمی‌شوند. از مهم ترین حوزه‌هایی که اپلیکیشن‌های غیرمتمرکز تاکنون به آن‌ها ورود کرده اند می‌توان به حوزه گیمینگ و بازی هایی مانند Crypto Kitties و Decentraland و حوزه مالی و امور مالی غیر متمرکز یا همان DeFi (Decentralized Finance) اشاره کرد. اصلی ترین وجه اشتراک dApp ها، استفاده تمامی آن‌ها از قراردادهای هوشمند (smart contracts) می‌باشد.

اپلیکیشن های غیر متمرکز

اپلیکیشن‌های غیر متمرکز با وجود عملکرد مشابه به سه دسته اصلی نقسیم می‌شوند. این تقسیم بندی بر اساس پروتکل‌ها انجام می‌شود:

  • اپلیکیشن‌های غیر متمرکزی که از بلاکچین خودشان استفاده می‌کنند. برای مثال می‌توان بیت کوین را اولین dApp در جهان به شمار آورد.
  • این دسته از اپلیکیشن‌ها از بلاکچین اپلیکیشن‌های سطح ۱ برای ارائه خدمات خود استفاده می‌کنند. برای مثال اومنی پروتکل (omni Protocol) از بلاکچین بیت کوین استفاده می‌کند.
  • این دسته از اپلیکیشن‌ها از اپلیکیشن‌های دسته دوم به منظور بهبود خدمات رسانی خود بهره می‌برند. برای مثال پلتفرم safe network جهت انتشار توکن‌های SafeCoins از Omni Protocol استفاده می‌کند.

برای درک بهتر مورد فوق، می‌توانیم از این مثال ساده هم استفاده کنیم:

  • اپلیکیشن غیر متمرکز سطح ۱ را می‌توان مشابه ویندوز یا مک او اسی دانست که در کامپیوتر شما وجود داشته و پایه ای ترین سطح کاربری به شمار می‌آید.
  • اپلیکیشن‌های سطح ۲ را می‌توان مشابه با مرورگری غیر متمرکز مانند Brave دانست. Brave از منابع سیستم شما و کدهای سیستم عامل برای خدمات رسانی به شما استفاده می‌کند.
  • اپلیکیشن‌های سطح ۳ را می‌توان شبیه به افزونه هایی دانست که شما در مرورگر خود نصب کرده اید. برای مثال، authenticator از مرورگر شما استفاده می‌کند و خدماتش را ارائه می‌نماید.

پیش از ظهور بلاکچین ها، فکر کردن به امکان ساخت چنین اپلیکیشن هایی نیز غیر ممکن بود چرا که تمامی دیتابیس آن برنامه باید در یک سرور متمرکز ابری ذخیره می‌شد. اما معرفی بلاکچین بود که این امکان را به وجود آورد. با استفاده از بلاکچین‌های مختلف، امکان نوشتن برنامه هایی وجود دارند که اطلاعات خود را در شبکه ای از کاربران فعال به اشتراک گذاشته و در چندین نود در دنیا ذخیره می‌کنند. در این حالت این اپلیکیشن و اطلاعات آن در برابر حمله‌های سایبری امنیت بسیار بیشتری نسبت به اپلیکیشن‌های متمرکز دارند چرا که حتی در صورت آسیب یک یا چند نود شبکه، باز هم امکان بارگذاری و بهره مندی از اطلاعات ذخیره شده در دیگر نود‌ها وجود دارد. در حالی که چنین امری اساسا در اپلیکیشن‌های متمرکز ممکن نیست و در صورت عدم کفاف اقدامات امنیتی انجام شده برای حفاظت از دیتابیس، امکان از کار افتادن آن اپلیکیشن‌ها کاملا وجود دارد.

بسیاری از dApp ها بر پایه بلاکچین اتریوم ساخته شده اند

چنین مسئله ای در حوزه مالی می‌تواند از اهمیت چشمگیری برخوردار شود چرا که زندگی روزانه میلیون‌ها انسان و شرکت به شبکه‌های مالی و امنیت آن‌ها وابسته است. در صورت پیشرفت حوزه اپلیکیشن‌های غیر متمرکز، امکان افزایش شدید امنیت شبکه‌های مالی نیز وجود خواهد داشت.

حوزه دیگری که از dApp‌ها در آن استفاده می‌شود، حوزه امور مالی غیر متمرکز یا همان دیفای (DeFi) است. این سیستم شامل پروتکل ها، قراردادهای هوشمند و اپلیکیشن‌های غیر متمرکزی است که تماما بر بستر بلاکچین نوشته دشه اند. قراردادهای هوشمند در این حوزه به عنوان یک واسط قابل اعتماد عمل می‌کنند و دو طرف قرارداد را (در صورت برآورده شدن مفاد قرارداد) به خواسته خود می‌رساند و چنین امری بدون حضور یک واسط سوم شخص و به شکل خودکار به انجام می‌رسد. از مزایای امور مالی غیر متمرکز می‌توان به ظهور صرافی‌های غیر متمرکز (Decentralized exchanges – DEX)، مارکت میکر‌های خودکار (Automated Market makers – AMM)، سیستم‌های هوشمند وام دهی (Lending systems) و ظهور توکن‌های غیر مثلی یا همان ان اف تی‌ها (NFTs) اشاره کرد.

مطلب پیشنهادی  بهترین تعریف برای بلاک چین چیست؟ سیر تا پیاز بلاکچین اینجاست

از طرفی حوزه DeFi ضعف هایی نیز در زمینه نقدینگی پایین و مشکلات متنوع در خصوص قراردادهای هوشمند دارد که تا حل کامل این مشکلات، راه زیادی در پیش داریم. تا فراموش نکرده ایم به این نکته نیز اشاره کنیم که بیش از ۹۰ درصد از تمامی پروژه‌های حوزه امور مالی غیر متمرکز در بلاکچین اتریوم فعالیت می‌کنند.

آخرین موردی که می‌خواهیم پیش از بررسی مرورگرهای dApp بررسی کنیم، ظهور وب 3.0 است. شبکه‌های اولیه وب که تحت عنوان وب 1.0 شناخته می‌شدند، تنها توسط دولت‌ها و آن هم تنها برای انتقال داده‌ها مورد استفاده قرار می‌گرفتند. با ظهور غول‌های فناوری و جا افتادن بیشتر اینترنت در جامعه، نسل جدیدی از وب تحت عنوان وب 2.0 به وجود آمد که کاربری اصلی آن، مدیریت، ارسال و دریافت اطلاعات توسط طیف وسیعی از کاربران بود. اما ضعف این شبکه که امروزه نیز میلیاردها نفر از آن استفاده می‌کنند، متمرکز بودن آن‌ها و کنترل شان توسط غول‌های فناوری است و علی رغم امنیت بالایی که این شرکت‌ها برای سرویس‌های خود ایجاد کرده اند، همواره ممکن است اتفاقاتی نظیر اختلال جهانی فیسبوک و اینستاگرام که اخیرا روی داد، رخ دهد.

وب 3.0 اما برخلاف وب 2.0، پردازش ابری را به جای سرورهای متمرکز بین شبکه ای غیر متمرکز از کاربران پخش می‌کند که همین امر آسییب پذیری سیستم را در برابر حملات سایبری پایین آورده و ریسک هک و اختلال در شبکه را کاهش می‌دهد. در وب 3.0 برخلاف وب 2.0، کاربران مالک اطلاعات خود هستند و آمار میلیاردها کاربر در اختیار شرکت‌های فناوری قرار نمی‌گیرد. این شبکه به کاربران اجازه خواهد داد تا بتوانند محصولات خود را بدون اتکا به شخص ثالث مبادله کنند و همین امر می‌تواند گام بزرگ بعدی در مبادلات بین المللی باشد.

وب 3.0 می‌تواند اعتماد لازم برای استفاده از سیستم را نهادینه کرده و مشکلات کنونی در خصوص عدم اعتماد به یک وبسایت یا یک شرکت را از بین ببرد. از شباهت‌های وب 3.0 با نسخه‌های قبلی وب می‌توان به نهادینه بودن HTML در لودینگ وب پیج‌ها اشاره کرد. اما تفاوت عمده این نسخه با نسخه‌های پیشین در دو امر مدیریت و اداره شبکه (governance) و استفاده از سیستم آدرس دهی IPv6 اشاره کرد.

تفاوت عمده وب 3.0 و dApp با تکنولوژی مرسوم امروزه

در ادامه مطلب به بحث مرورگرهای dApp و نقش آن‌ها در آینده حوزه‌های فوق خواهیم پرداخت. با ما همراه باشید.

مرورگر dApp یا dApp Browser چیست و چه کاربردی دارند؟

مرورگرهای dApp یا dApp Browser را می‌توان به عنوان یک UX (رابط تجربه کاربری) در نظر گرفت که به کاربران کمک می‌کند تا از اپلیکیشن‌های غیر متمرکزی که بر بستر بلاکچین ساخته شده اند، استفاده کنند. برای دستیابی به چنین منظوری، مرورگرهای dApp بر بلاکچینی با خصوصیت اجماع میزبانی فایل (P2P file hosting integration) ساخته شده اند. چنین موردی سبب می‌شود که مرورگرهای dApp بتوانند از کیف پول‌های کریپتو استفاده کنند. قابلیت اتصال به کیف پول اصلی ترین ویژگی مشترک بین تمامی اپلیکیشن‌های غیر متمرکز به شمار می‌رود.

در ظاهر، مرورگرهای dApp شباهت بسیار زیادی با مرورگر‌های عادی دارند و بعضا امکان تشخیص تفاوت آن‌ها ممکن نیست، اما این مرورگرها برخلاف مرورگرهای سنتی، به شکلی تخصصی برای دسترسی به امکانات وب 3.0 طراحی شده اند، موردی که دسترسی به آن با استفاده از مرورگرهای ساده وب 2.0 ممکن نیست. حتی بسیاری از این مرورگرها کیف پول اختصاصی خود را به کاربران ارائه می‌کنند. این بدان معنی است که اگر با استفاده از این مرورگر‌ها از اپلیکیشن‌های غیر متمرکز استفاده کنید، کیف پول مرورگر می‌تواند به شما کمک کند تا خرید و فروش ارزهای دیجیتال مانند بیت کوین، اتریوم و دیگر دارایی‌های دیجیتالی را با امنیت کامل و سرعت بالا به انجام برسانید.

مرورگرهای dApp همان طور که از نام شان بر می‌آید، خود اپلیکیشنی غیر متمرکز به شمار می‌روند که پلی ارتباطی با دیگر اپلیکیشن‌ها را برای کاربران فراهم می‌کنند. با استفاده از مرورگرهای محبوب کنونی مانند کروم یا فایرفاکس نیز امکان دسترسی به «برخی» از امکانات وب 3.0 وجود دارد. برای مثال شما می‌توانید افزونه کیف پول MetaMask را در مرورگر کروم نصب کنید، اما نکته مهم این جاست که برای استفاده از این افزونه، نیاز دارید تا تنظیمات DNS خود را تغییر دهید. در حالی که مرورگرهای dApp چنین دردسرهایی را به شما تحمیل نمی‌کنند.

مطلب پیشنهادی  پوکوین چیست: رمز ارز Poocoin با توکن POOCOIN

از جمله مرورگرهایی که از کیف پول داخلی پشتیبانی می‌کنند و به شما کمک می‌کنند تا تجربه بهتری از کاربری وب 3.0 داشته باشید نیز می‌توان به مرورگرهای Opera و Brave اشاره کرد. هرچند شایان ذکر است که اکثریت کنونی مرورگرهای dApp در حقیقت کیف پول هایی هستند که از افزونه مرورگر جهت دسترسی به اپلیکیشن‌های غیر متمرکز بهره می‌برند. در ادامه مقاله به بررسی انواع مرورگرهای dApp خواهیم پرداخت.

انواع dApp Browser ها

در ادامه این مقاله به لیستی از بهترین مرورگرهای dApp کنونی می‌رسیم. با استفاده از این مرورگر‌ها می‌توانید از امکانات گسترده وب 3.0 در دستگاه‌های اندروید یا iOS خود بهره‌ مند شوید.

  • متامسک (Metamask): متامسک یک کیف پول ارز دیجیتال به شمارمی رود که شما می‌توانید با استفاده از آن به نقل و انتقال و نگهداری اتریوم و توکن‌های مبتنی بر شبکه ERC20 بپردازید. این اپلیکیشن برای گوشی‌های اندروید و Ios در دسترس است و مرورگر dApp نیز دارد.

یکی از بزرگترین مزایای متامسک نسبت به دیگر مرورگرهای dApp این لیست به پشتیبانی این اپ از مرورگرهای سنتی کامپیوتر بر می‌گردد. شما می‌توانید با استفاده از افزونه متامسک و نصب آن در مرورگر خود، از امکانات وب 3.0 اتریوم بهره مند شوید.

برای استفاده از مرورگر dApp اپلیکیشن متامسک کافیست صفحه را به سمت راست کشیده و گزینه Browser را انتخاب کنید تا با صفحه ای مشابه زیر رو به رو شوید.

مرورگر dApp متامسک

  • تراست ولت (Trust Wallet): تراست ولت یکی از مشهورترین کیف پول‌های ارز دیجیتال نزد کاربران ایرانی به شمار می‌آید. یکی از قابلیت‌های بی شمار تراست ولت نیز پشتیبانی از مرورگر dApp به شمار می‌رود. مرورگر dApp تراست ولت یکی از بهترین‌های این حوزه محسوب می‌شود و با استفاده از آن می‌توانید به طیف وسیعی از خدمات دسترسی داشته باشید. برای استفاده از مرورگر dApp تراست ولت کافیست در تراست ولت خود گزینه DApps را لمس کرده و سپس از منوی بالای صفحه جهت سرچ در وب 3.0 استفاده کنید.

مرورگر dApp تراست ولت

ایراد اصلی مرورگر dApp تراست ولت این است که امکان استفاده از آن در ویندوز یا مک او اس وجود ندارد. (مگر با شبیه ساز‌های اندرویدی)

  • مرورگر dApp بریو (Brave): مرورگر dApp بریو هم اکنون حدود ۲۵ میلیون کاربر فعال دارد. این مرورگر یکی از اولین فعالان در حوزه dApp بود که برای استفاده کاربران ارزش قائل شد و بر اساس زمان استفاده آن‌ها و تبلیغات مشاهده شده، توکنی بر بستر اتریوم تحت عنوان BAT (Basic Attention Token) به آن‌ها اهدا می‌کرد. همچنین مرورگر بریو از سیستم IPFS پشتیبانی می‌کند. با استفاده از این سیستم، ریسک تمرکز اطلاعات در یک نود به حداقل می‌رسد. مرورگر بریو برای گوشی‌های اندروید و iOS در دسترس است.

مرورگر dApp بریو

  • مرورگر اپرا (Opera): اپرا از مرورگرهای سنتی وب 2.0 به شما می‌آید که اخیرا پشتیبانی از وب 3.0 و کیف پول‌های cross chain را نیز به لیست خدمات خود افزوده است. با استفاده از مرورگر اپرا می‌توانید کلید‌های خصوصی را به شکلی امن در موبایل خود ذخیره کنید. این مرورگر نیز برای اندروید و iOS در دسترس می‌باشد.

مرورگر dApp اپرا

  • مرورگر کریپتو تب اپرا (CryptoTab Browser by Opera): اپرا مرورگر کریپتو تب را در ژانویه ۲۰۲۲ برای افزایش سهم خود در بازار مرورگرهای dApp منتشر کرد. این مرورگر برخلاف نسخه اصلی اپرا از ابتدا با تمرکز بر پروژه وب 3.0 و dApp ساخته شده است. به همین منظور، کریپتو تب از کیف پول داخلی پشتیبانی می‌کند که امکان استفاده از آن در اپلیکیشن‌های غیر متمرکز وجود دارد. در حال حاضر، مرورگر dApp کریپتو تب از NFT، شبکه اتریوم و توکن‌های ERC721 پشتیبانی می‌کند، اما پشتیبانی از دیگر شبکه‌ها نیز به زودی به این مرورگر افزوده خواهد شد. شما می‌توانید مرورگر کریپتو تب را برای اندروید، ویندوز و مک او اس دانلود کنید.

مرورگر dApp کریپتو تب

  • مرورگر پوما (Puma Browser): مرورگر پوما یک مرورگر موبایلی با پشتیبانی از وب 3.0 به شمار می‌رود. با استفاده از این مرورگر می‌توانید پرداخت‌های خود را به سادگی انجام دهید. همچنین این مرورگر از سیستمی برای جلب توجه کاربران و نمایش تبلیغات استفاده می‌کند. کاربران می‌توانند با اشتراک ۵ دلاری ماهانه، تمامی تبلیغات را از این برنامه حذف کنند و به امکاناتی مانند خرید و فروش ارزهای دیجیتال دسترسی پیدا کنند.
مطلب پیشنهادی  عرضه اولیه صرافی چیست؟ 7 تفاوت IEO با ICO

مرورگر dApp پوما

  • دارما (Dharma): دارما یک کیف پول بر پایه شبکه اتریوم است که امکان اتصال dApp‌ها به بلاکچین اتریوم را فراهم می‌کند. با استفاده از این کیف پول می‌توانید علاوه بر اتصال به پروتکل‌های DeFi، کیف پول خود را به حساب بانکی خود متصل کنید (البته این امکان برای کاربران ایرانی وجود ندارد). در حقیقت هدف اصلی از طراحی دارما این بوده است که بتواند واسطی میان بانک و امور مالی غیر متمرکز باشد و فعلا در این حوزه بی رقیب است.

کیف پول و مرورگر dApp دارما

  • مرورگر اوسیریس (Osiris Browser): مرورگر اوسیریس به طور تخصصی توسط استارت آپ هنگ کنگی DECENTERNET برای دنیای ارزهای دیجیتال و کاربردهای وب 3.0 طراحی و منتشر شده است. از مزایای این مرورگر می‌توان به پشتیبانی همزمان از شبکه اتریوم و ترون اشاره کرد. شبکه ترون می‌تواند تراکنش‌ها را با سرعت بالا و کارمزد بسیار پایین تر (نسبت به شبکه اتریوم) به انجام برساند. این مرورگر هم مانند تمامی موارد این لیست، یک کیف پول داخلی دارد.

مرورگر dApp اوسیریس

  • گواردا (Guarda): گواردا نیز مانند تراست ولت و کوینومی ولت از محبوب ترین کیف پول‌های ارز دیجیتال بین کاربران به شمار می‌رود که از بیش از 10,000 توکن از شبکه‌های مختلف پشتیبانی می‌کند. شما می‌توانید دیگر کیف پول‌های خود را با استفاده از پروتکل dApp به نام WalletConnect به گواردا متصل کنید. گواردا برای گوشی‌های اندروید، iOS و دستگاه‌های ویندوزی در دسترس است.

کیف پول و مرورگر dApp گواردا

  • کوینومی ولت (Coinomi wallet): مورد آخر در این لیست، کیف پول کوینومی است. کوینومی از آن دسته کیف پول هایی است که از چندین پلتفرم (۱۲۵ بلاکچین) پشتیبانی می‌کنند و خود را به پلتفرم یا بلاکچینی خاص محدود نکرده است. این اپلیکیشن امکانات وسیعی در اختیار کاربران قرار می‌دهد و امکان استفاده از مرورگر dApp آن در نسخه‌های اندروید، iOS و ویندوز وجود دارد.

کیف پول و مرورگر dApp کوینومی

مزایا و معایب مرورگرهای dApp

مزایا:

  • حفظ حریم خصوصی کاربران
  • شفافیت کدها و اپلیکیشن‌های نوشته شده
  • امنیت بالاتر دیتابیس
  • امکان دسترسی و استفاده از اپلیکیشن‌های غیر متمرکز
  • امکان انتخاب مشاهده تبلیغ‌ها و کسب درآمد
  • امکان انجام سریع و امن معاملات دارایی‌های دیجیتال
  • اتصال سریع کیف پول‌ها به وبسایت با اجازه کاربر

معایب

  • این حوزه هنوز در ابتدای راه خود قرار دارد و تمامی کاربران از آن استقبال نکرده اند
  • امکان وجود نقص‌های جدی در اپلیکیشن‌ها وجود دارد. پیش از استفاده از برنامه ای خاص حتما به بررسی نظرات کاربران بپردازید.
  • پیچیده تر بودن کار با این دسته از اپلیکیشن‌ها نسبت به اپلیکیشن‌های مرسوم کنونی
  • ضعف مقیاس پذیری
  • آپدیت‌های کند نسبت به مرورگر‌های متمرکز نسل ۲
  • این مرورگر‌ها در حال حاضر تنها مناسب استفاده از امکانات وب 3.0 می‌باشند

سخن پایانی

در این مطلب نگاهی به مرور dApp انداختیم و دیدیم که چه کاربردهای وسیعی دارند. بدون شک با گسترش دنیای ارزهای دیجیتال و همچنین وب ۳ استفاده از این مرورگرها بیشتر نیز خواهد شد. شاید در ده سال آینده مرورگرهای دپ جای تمامی مرورگرهای دیگر را بگیرند و نقش مهمی در دنیای آینده ما داشته باشند. به همین دلیل، هر چقدر زودتر کار با این مرورگرها را شروع کنید، کاربردهای آن را بهتر درک خواهید کرد.

سوالات متداول

  1. مرورگر dApp چیست؟ مرورگر dApp به آن دسته از مرورگرهایی اطلاق می‌شود که به طور ویژه برای بهره مندی از خدمات وب 3.0 طراحی شده اند.
  2. بهترین مرورگر‌های dApp کدامند؟ از بهترین مرورگرهای dApp می‌توان به مرورگر dApp تراست ولت، مرورگر dApp متامسک . مرورگرهای گواردا و کوینومی ولت اشاره کرد. مرورگر بریو نیز با وجود این که مرورگر dApp به شمار نمی‌آید اما امکان بهره مندی از بسیاری از خدمات وب 3.0 را به شما می‌دهد.
  3. آیا مرورگرهای dApp از امکانات بیشتری نسبت به مرورگرهای معمولی برخوردارند؟ مرورگرهای dApp با وجود این که از امکانات متنوع وب 3.0 مانند اتصال کیف پول و مبادلات امن دارایی‌های دیجیتال پشتیبانی می‌کنند، اما هنوز در مقایسه با مرورگر‌های محبوب وب 2.0 از امکانات بسیار کمی برخوردارند و حتی بسیاری از آن‌ها از امکانات وب 2.0 پشتیبانی نمی‌کنند.
  4. dAPP‌ها چه نقشی در وب 3.0 دارند؟ اپلیکیشن‌های غیر متمرکز نقش محوری در توسعه وب 3.0 داشته اند و به دلیل وابستگی آن‌ها به بلاکچین برای انجام امورات، امکان توسعه بازی‌های غیر متمرکز و حوزه‌های مهمی مانند امور مالی غیر متمرکز (DeFi) پدید آمده است.
دسته بندی مطالب
مطالب مرتبط
مطالب مرجع

ارز دیجیتال چیست؟

بلاک چین چیست؟

متاورس چیست؟

NFT چیست؟

دیفای (DeFi) چیست؟

صرافی غیرمتمرکز چیست؟

کیف پول چیست؟

تحلیل تکنیکال چیست؟

ایردراپ چیست؟

استیکینگ ارز دیجیتال چیست؟

بیت کوین چیست؟

اتریوم چیست؟

تتر چیست؟

خرید و فروش ارز های دیجیتال
ما را دنبال کنید
نظرات کاربران

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.