داموندمگ

توکن نقدینگی چیست؟ کاربرد LPT در دیفای

DAMOND
توکن نقدینگی

صرافی‌های غیرمتمرکز (DEX) یکی از انواع صرافی‌های ارز دیجیتال هستند که بسیاری از کاربران به جای صرافی‌های متمرکزی چون بایننس، کوین بیس و… از آن‌ها استفاده می‌کنند. توکن نقدینگی مفهومی است که در دیفای و این دسته از صرافی‌ها کاربرد دارد.

یونی سواپ مشهورترین DEX ارز دیجیتال است که نقدینگی آن در سال ۲۰۲۱ یک تریلیون دلار دارایی دیجیتال بوده است. این حم نقدینگی در یونی سواپ نشان می‌دهد صرافی‌های غیرمتمرکز در سال ۲۰۲۱ با استقبال خوبی روبرو بوده‌اند. یونی سواپ یک پروتکل مبتنی بر اتریوم است که با استفاده از قراردادهای هوشمند، رمز ارزهای مختلف را در استخرهای نقدینگی نگهداری می‌کند. بنابراین کاربران می‌توانند تراکنش‌هایشان را به صورت مستقیم از ولت‌های اتریوم انجام دهند و نیازی به واسطه‌ای چون سرور مرکزی صرافی ندارند.

برخی از کاربران دارایی‌های دیجیتال خود را برای تأمین نقدینگی در اختیار پروتکل یونی سواپ یا سایر صرافی‌های غیرمتمرکز قرار می‌دهند و در ازای این کار بخشی از کارمزد تراکنش‌ها را به عنوان پاداش می‌گیرند. به عنوان مثال در استخر نقدینگی یونی سواپ که Ethereum-USDC نام دارد، تأمین کنندگان نقدینگی به طور متوسط سالانه ۲۵ درصد نرخ بهره دریافت می‌کنند. توکن‌های نقدینگی ارزهای دیجیتالی هستند که برای این شیوه سرمایه‌گذاری مورد استفاده قرار می‌گیرند. در این مقاله درباره این توکن‌ها و عملکرد آن‌ها در حوزه دیفای بیشتر توضیح خواهیم داد.

مفهوم نقدینگی در دیفای

مفهوم نقدینگی در بازارهای مالی مختلف وجود دارد. در دیفای نقدینگی یعنی امکان اینکه یک دارایی را بدون تغییر قیمت شدید به دارایی دیگر تبدیل کنید وجود داشته باشد. به عنوان مثال در تجارت سنتی، پول فیات بیشترین میزان نقدینگی را دارد، زیرا با استفاده از آن می‌توان دارایی‌های ارزشمندی چون طلا، سهام، اوراق بهادار و… خرید.

نقدینگی در دیفای

زمانی که وارد بازار ارزهای دیجیتال می‌شویم، دیگر ارز فیات نقدینه‌ترین دارایی نیست؛ زیرا همه ارزهای دیجیتال را نمی‌توان با دلار یا یورو خرید. نقدینه‌ترین دارایی در بازار ارزهای دیجیتال بیت کوین است؛ زیرا تمام صرافی‌ها از آن پشتیبانی می‌کنند و جفت ارز معاملاتی بیت کوین با اکثر توکن‌ها و کوین‌های بازار در صرافی‌ها عرضه می‌شود.

در اکوسیستم دیفای، اتر نقدینه‌ترین دارایی محسوب می‌شود؛ زیرا پروژه‌های دیفای بر بستر بلاکچین اتریوم فعالیت می‌کنند و توکن بومی این شبکه هم اتر است. بنابراین حتی اگر یک پروژه توکن منحصر به خودش را هم توسعه داده باشد، می‌توان آن را با اتر خریداری کرد.

مطلب پیشنهادی  آوالانچ چیست؟ ارز دیجیتال Avalanche با نوکن AVAX

مشکل نقدینگی در اکوسیستم دیفای چگونه حل شد؟

تا پیش از ایجاد توکن نقدینگی، امکان دسترسی به دارایی‌هایی که بر بستر اتریوم بودند، وجود نداشت. بنابراین تعداد زیادی از توکن‌های موجود روی شبکه به عنوان بخشی از مکانیزم حاکمیتی قفل می‌شدند. یعنی اگر یک ارز دیجیتال به عنوان توکن حاکمیتی مورد استفاده قرار می‌گرفت، دیگر امکان انجام تراکنش با استفاده از آن وجود نداشت. این موضوع نقدینگی پلتفرم‌های دیفای را کاهش داده و انجام تراکنش را برای کاربران سخت‌ کرده بود. بازارسازهای خودکار با استفاده از توکن‌های نقدینگی توانستند تا حد زیادی این مشکل اکوسیستم دیفای را از بین ببرند.

با استفاده از توکن‌های نقدینگی، دارایی‌های دیجیتال می‌توانند در تراکنش‌ها هم مورد استفاده قرار بگیرند و قفل نمی‌شوند. در واقع کاربران به جای اینکه دارایی‌هایشان را در پلتفرم دیفای قفل کنند، یک توکن نقدینگی برای اثبات مالکیتشان نگه می‌دارند و دارایی‌هایشان وارد گردش مالی دیفای می‌شود و به آن‌ها سود می‌رساند.

تأمین کنندگان نقدینگی (LP) چه افرادی هستند؟

سرمایه‌گذاران و تریدرهای ارز دیجیتال می‌توانند تأمین‌کنندگان نقدینگی در صرافی‌های غیرمتمرکز باشند. این افراد دارایی‌هایشان را در استخرهای نقدینگی صرافی‌ها به اشتراک می‌گذارند و در ازای آن سود دریافت می‌کنند. به این سود «استخراج نقدینگی (Liquidity mining)» یا «کارمزد بازارسازی» می‌گویند.

تأمین کنندگان نقدینگی

کارمزدی که به تأمین‌کنندگان نقدینگی تعلق می‌گیرد، به صورت نرخ بهره پرداخت می‌شود و بر اساس میزان نقدینگی که تأمین کننده در استخر به اشتراک گذاشته و تعداد معاملاتی که در استخر نقدینگی انجام شده، تعیین می‌شود. صرافی‌های غیرمتمرکز از جمله یونی سواپ معمولا نشان نمی‌دهند که تأمین کنندگان دقیقا چه مقدار سود به دست می‌آورند. البته این افراد می‌توانند از طریق فرمول‌های موجود، مقدار حدودی سود خود را محاسبه کنند. صرافی غیرمتمرکز یونی سواپ به طور متوسط بین ۲ تا ۵۰ درصد سود سالانه به تأمین‌کنندگان نقدینگی ارائه می‌دهد.

استخر نقدینگی چیست؟

استخرهای نقدینگی با استفاده از قراردادهای هوشمند بلاکچین اتریوم امکان انجام تراکنش‌های غیرمتمرکز را برای کاربران DEXها فراهم می‌کنند. تأمین‌کنندگان با استفاده از ولت‌های اتریوم می‌توانند دارایی‌هایشان را در این استخرها به اشتراک بگذارند و در ازای آن توکن نقدینگی دریافت کنند.

توکن نقدینگی چیست؟

هر صرافی غیرمتمرکز، توکن‌های مخصوصی به نام توکن‌های نقدینگی (Liquidity pool token) که به اختصار با LP token خوانده می‌شود، ارائه می‌دهد. مثلا در صرافی یونی سواپ این توکن‌ها از نوع ERC-20 و مبتنی بر بلاکچین اتریوم هستند. توکن‌های نقدینگی ثابت می‌کنند که شما صاحب درصدی از استخر نقدینگی پلتفرم DEX هستید و هر زمان که بخواهید، می‌توانید دارایی‌هایتان را از استخر خارج کنید. معمولا همه پروتکل‌ها امکان برداشت ارزهای دیجیتال در لحظه‌ای که کاربر درخواست می‌دهد را فراهم می‌کنند. البته برخی از صرافی‌های غیرمتمرکز، برای افرادی که خیلی زود نقدینگی‌شان را از استخر خارج می‌کنند، جریمه‌های مالی در نظر می‌گیرد.

مطلب پیشنهادی  جفت ارز دیجیتال یا جفت های معاملاتی چیست؟

یونی سواپ در سال ۲۰۲۱ از نسخه سوم خود رونمایی کرد. در این نسخه، توکن‌های نقدینگی به جای ERC-20، توکن‌های غیرمثلی (NFT) هستند. این توکن‌ها صرفا برای بازی‌های کریپتویی یا کلکسیون‌های هنری مورد استفاده قرار نمی‌گیرند و برای هر پروژه‌ای که در آن دارایی‌های منحصر به فرد و غیرقابل معاوضه وجود داشته باشد، کاربردی هستند.

توکن‌های نقدینگی چگونه کار می‌کنند؟

اولین نکته‌ای که باید بدانید این است که کارمزد تراکنش‌های صرافی‌های غیرمتمرکز به صورت مستقیم به استخر نقدینگی منتقل می‌شود. بنابراین ارزش توکن‌های نقدینگی که تأمین کنندگان نگهداری می‌کنند، متناسب با رشد استخر نقدینگی، افزایش پیدا می‌کند.

روش کار توکن‌های نقدینگی

پیش از اینکه از توکن‌های غیرمثلی برای نشان دادن سهم نقدینگی استفاده شود، همه توکن‌های نقدینگی ارزش یکسانی داشتند و تأمین‌کنندگان برای به اشتراک‌گذاری دارایی‌هایشان در استخرهای نقدینگی باید توکن نقدینگی خریداری می‌کردند. آن‌ها نمی‌توانستند محدوده قیمت تعیین کنند و باید مطابق با شرایطی که در بازار وجود داشت عمل می‌کردند. اما NFTها در این زمینه عملکرد متفاوتی دارند.

در NFTها این قابلیت وجود دارد که هر توکن ارزش متفاوتی داشته باشد. بنابراین تأمین کنندگان می‌توانند برای ارز دیجیتالی که در اختیار استخر نقدینگی قرار می‌دهند، محدوده قیمت تعیین کنند. به عنوان مثال تصور کنید قرار است اترهای خود را در استخر نقدینگی اتریوم به اشتراک بگذارید. با توککن نقدینگی NFT خودتان می‌توانید تعیین کنید که اترها تنها در صورتی در استخر معامله شوند که قیمت اتر بین ۳۰۰۰ تا ۴۰۰۰ هزار دلار باشد. در این صورت اگر قیمت اتر از ۳۰۰۰ دلار کم‌تر یا از ۴۰۰۰ هزار دلار بیشتر شود، قرارداد هوشمند، به صورت خودکار دارایی‌های شما را به قیمتی که در بازه ثبت شده در NFT وجود داشته باشد، می‌فروشد. سپس آن را از استخر نقدینگی خارج می‌کند و به ولت شما برمی‌گرداند. آنچه گفته شد مفهوم «دستور تعیین محدودیت درآمد از کارمزد» نام دارد.

کاربرد بازارسازهای خودکار در تأمین نقدینگی صرافی‌های غیرمتمرکز

بازارسازهای خودکار (AMM) جایگزین دفتر سفارش در صرافی‌های متمرکز هستند. صرافی‌های متمرکزی چون بایننس یا کوین بیس با استفاده از سفارشات فروش ثبت شده توسط سرمایه‌گذاران نقدینگی مورد نیاز برای پلتفرم‌هایشان را تأمین می‌کنند. صرافی‌های متمرکز تاحدودی بر دارایی تریدرهای فعال در پلتفرم‌هایشان نظارت دارند؛ بنابراین می‌توانند با استفاده از سفارشات کاربران، نقدینگی را تأمین کنند.

در صرافی‌های غیرمتمرکز، قراردادهای هوشمند قیمت ارزهای دیجیتال را محاسبه می‌کنند. قیمت هر ارز با تقسیم مقدار کل دارایی‌های موجود در استخر نقدینگی بر تعداد توکن‌های موجود در استخر به دست می‌آید. توکن‌های نقدینگی هم روی بازارسازهای خودکار اجرا می‌شوند تا مشخص کنند نقدینگی موجود در استخرها به چه کسانی تعلق دارد.

مطلب پیشنهادی  سگویت بیت کوین چیست؟ کاربردهای SegWit

در استخرهای نقدینگی باید بین قیمت ارز دیجیتال موجود در آن و ارزش دلار آمریکا، نسبت ۵۰/۵۰ وجود داشته باشد تا استخر در تعادل باقی بماند، بنابراین می‌تواند از فرمول زیر برای محاسبه قیمت یک دارایی دیجیتال در استخر استفاده کرد:

X * Y = K

مزرعه توکن نقدینگی و استراتژی کشت سود چیست؟

همانطور که گفتیم توکن‌های نقدینگی نشان می‌دهند که بخشی از دارایی‌های استخر نقدینگی صرافی غیرمتمرکز متعلق به شماست. اگر بخواهید دارایی‌هایتان را از استخر خارج کنید، باید از این توکن‌ها استفاده کنید، تا پیش از آن هم می‌توانید از این توکن‌ها در مزرعه نقدینگی استفاده کنید و سود به دست آورید.

کشت سود با توکن نقدینگی

کشت سود در مزرعه یک استراتژی سرمایه‌گذاری است که در آن سرمایه‌گذاران دارایی‌هایشان را بین استخرهای نقدینگی مختلف جابجا می‌کنند تا بیشترین میزان سود را به دست آورند. سرمایه‌گذاران با وثیقه‌گذاری توکن‌ها و وام گرفتن در پلتفرم‌های دیفای از جمله Compound یا MakerDao، پوزیشن‌هایشان را لوریج می‌کنند و از این طریق می‌توانند استراتژی کسب سود از مزرعه توکن نقدینگی را پیاده‌ کنند.

در برخی از پلتفرم‌ها امکان به اشتراک‌گذاری توکن نقدینگی در استخرهای نقدینگی جداگانه هم وجود دارد. البته اکثر این پلتفرم‌ها هنوز کوچک هستند و معمولا افراد ریسک‌پذیر به سراغ آن‌ها می‌روند، زیرا ممکن است قراردادهای هوشمند در این پلتفرم‌های کوچک شکسته شود و دارایی سرمایه‌گذاران از دست برود.

سرمایه‌گذارانی که ترجیح می‌دهند روی دارایی‌هایشان ریسک نکنند، آن‌ها را در یک استخر نقدینگی به اشتراک می‌گذارند و از استراتژی مرزعه استفاده نمی‌کنند.

آیا سرمایه‌گذاری در استخرهای نقدینگی امن است؟

همه افراد فعال در بازار ارزهای دیجیتال می‌دانند که قراردادهای هوشمند اتریوم یک بار سابقه هک شدن دارند. این موضوع باعث ترس برخی از سرمایه‌گذاران می‌شود و تنها به همین دلیل است که توکن نقدینگی نمی‌گیرند. قراردادهای هوشمند کنونی کاملا امن هستند و یک تریلیون دلار دارایی که اکنون در بستر صرافی‌های غیرمتمرکز در گردش است، گواهی امنیت کامل آن‌هاست.

نمی‌توان گفت در حال حاضر امکان هک کردن قراردادهای هوشمند وجود ندارد. علت اصلی امنیت آن‌ها این است که اگر هکرها بخواهند به این قراردادها حمله کنند، به بودجه و منابع بسیاری نیاز خواهند داشت. حتی ممکن است ارزش منابعی که خرج می‌کنند، نسبت به آنچه به دست می‌آورند خیلی بیشتر باشد. به همین دلیل است که افراد سودجو، قراردادهای هوشمند را رها می‌کنند و آن‌ها را امن باقی می‌گذارند.

کلام آخر: توکن نقدینگی در صرافی‌های غیرمتمرکز گردش مالی ایجاد می‌کند

توکن‌های نقدینگی و سودی که از آن‌ها به دست می‌آید، سرمایه‌گذاران را تشویق می‌کند تا دارایی‌هایشان را در استخرهای نقدینگی نگه دارند. هرچه حجم و تعداد تراکنش‌های یک استخر بیشتر باشد، گردش مالی آن بیشتر خواهد بود. رشد استخرهای نقدینگی به نفع تأمین‌کنندگان هم هست و سود آن‌ها را نیز افزایش می‌دهد.

 

دسته بندی مطالب
مطالب مرتبط
مطالب مرجع

ارز دیجیتال چیست؟

بلاک چین چیست؟

متاورس چیست؟

NFT چیست؟

دیفای (DeFi) چیست؟

صرافی غیرمتمرکز چیست؟

کیف پول چیست؟

تحلیل تکنیکال چیست؟

ایردراپ چیست؟

استیکینگ ارز دیجیتال چیست؟

بیت کوین چیست؟

اتریوم چیست؟

تتر چیست؟

خرید و فروش ارز های دیجیتال
ما را دنبال کنید
نظرات کاربران

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.